Dotyk i ruch, które porządkują pracę ciała

Twoje dziecko siedzi przy stole tak, jakby zsuwało się z krzesła, podpiera głowę ręką przy pisaniu, potyka się o własne nogi albo wciąż krztusi się przy jedzeniu? Jedną z możliwych przyczyn takich trudności są odruchy z pierwszych miesięcy życia, które nie wyciszyły się tak, jak powinny, i nadal wpływają na ruch, postawę i napięcie ciała. Integracja odruchów MNRI® w Centrum Równowaga w Kaliszu to terapia, która ma pomóc domknąć ten etap rozwoju.

Terapeutka po szkoleniach MNRI® pracuje dotykiem i ruchem według programu Svetlany Masgutovej, w tempie dziecka i w ubraniu. To terapia odruchów pierwotnych, którą rodzice znają też jako wygaszanie odruchów: obejmuje odruchy dynamiczne, posturalne i ustno-twarzowe, czyli także te związane ze ssaniem, gryzieniem, połykaniem i mową. Terapię poprzedza diagnoza odruchów: trzy spotkania, czyli wywiad z rodzicem, badanie dziecka i omówienie wyników. Sesja przy ul. Częstochowskiej 21 trwa 50 minut. Zadzwoń pod 572 703 532, a resztą zajmiemy się razem.

Zapytaj o pierwsze spotkanie: +48 572 703 532
Lis siedzący na macie wyciąga łapkę do otwartej łapy lwa

Czym jest integracja odruchów MNRI® i co to są odruchy pierwotne?

Odruch pierwotny to automatyczna reakcja ciała na bodziec, z którą dziecko przychodzi na świat. Noworodek zaciska dłoń na palcu rodzica, odwraca głowę w stronę dotkniętego policzka, a przy nagłym dźwięku rozrzuca ręce. Te reakcje pomagają przetrwać pierwsze miesiące. Wraz z dojrzewaniem mózgu powinny się wyciszyć i ustąpić miejsca ruchom, które dziecko kontroluje samo.

Gdy odruch nie wygasa w swoim czasie, ciało nadal reaguje po staremu. Dziecko z przetrwałym odruchem tonicznym szyjnym może mieć kłopot z utrzymaniem głowy nad kartką, a z przetrwałym odruchem Moro reagować na każdy hałas jak na alarm. Takie zależności opisuje nasz poradnik o odruchach pierwotnych. MNRI®, czyli Masgutova Neurosensorimotor Reflex Integration, to metoda, która pomaga domknąć ten proces przez dotyk i ruch odtwarzający naturalne wzorce rozwojowe.

Indywidualny plan, praca w tempie dziecka i jasny cel w codzienności to podstawa tej terapii. Terapeutka nie ćwiczy „odruchu dla odruchu”. Łączy to, co widzi w gabinecie, z tym, co utrudnia życie w domu, przedszkolu i szkole.

Odruchy dynamiczne, posturalne i ustno-twarzowe: co to znaczy?

Te nazwy określają trzy obszary pracy w programie MNRI®. Pomagają opisać, czy obserwujemy reakcje związane z ruchem, z utrzymywaniem pozycji, czy z pracą twarzy i jamy ustnej. Zakres pracy dobiera terapeutka po diagnozie, uwzględniając potrzeby i możliwości dziecka.

  • Odruchy dynamiczne dotyczą reakcji podczas ruchu i zmiany pozycji ciała. W codziennej zabawie dziecko sięga po zabawkę, obraca się, wstaje z podłogi albo łapie piłkę. Takie czynności wymagają połączenia kilku ruchów w jedną całość.
  • Odruchy posturalne dotyczą utrzymywania pozycji, podparcia i równowagi. Te umiejętności wykorzystujemy podczas siedzenia przy stoliku, opierania się na rękach w zabawie na podłodze czy stania przy zakładaniu ubrania.
  • Odruchy ustno-twarzowe to reakcje w obrębie ust i twarzy: ssanie, szukanie, połykanie, kąsanie, żucie. Są bazą dla jedzenia, mowy i mimiki. Ich integracja wspiera pracę logopedy, ale nie zastępuje jego oceny.

Terapia odruchów pierwotnych: Moro, ATOS, STOS, TOB i Galanta

Rodzice najczęściej pytają o kilka odruchów, których nazwy pojawiają się w opiniach specjalistów i w internecie. Poniżej krótko, co każdy z nich robi u niemowlęcia i jak może wyglądać, gdy utrzymuje się za długo. W MNRI® mówimy o integracji, a nie o wygaszaniu odruchów pierwotnych: celem nie jest usunięcie reakcji, tylko włączenie jej w dojrzały, kontrolowany ruch.

Które z tych odruchów są obecne u Twojego dziecka, pokazuje diagnoza odruchów. Dopiero na jej podstawie terapeutka układa plan sesji i wybiera ćwiczenia, które można powtarzać w domu.

  • Odruch Moro: u noworodka gwałtowne rozrzucenie rąk przy nagłym dźwięku lub zmianie położenia. Gdy przetrwa, dziecko może reagować na hałas i niespodziewany dotyk jak na alarm, łatwo się płoszyć i długo się uspokajać.
  • ATOS, asymetryczny toniczny odruch szyjny: obrót głowy prostuje rękę po tej samej stronie. Przetrwały utrudnia pisanie, przepisywanie z tablicy i sięganie ręką na drugą stronę ciała, bo ręka „ucieka” za wzrokiem.
  • STOS, symetryczny toniczny odruch szyjny: zgięcie głowy zgina ręce i prostuje nogi. Dziecko z przetrwałym STOS często siedzi w pozycji W, kładzie się na ławce i szybko męczy się przy biurku.
  • TOB, toniczny odruch błędnikowy: położenie głowy zmienia napięcie całego ciała. Przetrwały wiąże się z chwiejną równowagą, chodzeniem na palcach, niechęcią do huśtawek i kłopotem z oceną odległości.
  • Odruch Galanta: dotknięcie boku kręgosłupa wygina tułów. Gdy zostaje, dziecko wierci się na krześle, nie znosi metek i paska od spodni, a bywa, że dłużej moczy się w nocy.
  • Odruchy ustno-twarzowe: ssania, szukania, kąsania. Ich przetrwanie widać w ślinieniu, krztuszeniu, niechęci do gryzienia twardych pokarmów i w niewyraźnej mowie.

Kiedy rozmawiać o terapii odruchów? Sygnały, na które warto zwrócić uwagę

Żaden z poniższych sygnałów sam w sobie nie przesądza o niezintegrowanych odruchach. Jeśli jednak trudności powtarzają się i ograniczają zabawę, naukę albo samodzielność dziecka, to dobry moment na rozmowę. Zadzwoń, a do czasu wizyty zanotuj, kiedy problem jest największy i co już pomaga.

  • Dziecko szybko męczy się siedzeniem: zsuwa się z krzesła, kładzie na stole, podpiera głowę ręką przy pisaniu i rysowaniu.
  • Ma trudność z równowagą i koordynacją: potyka się, niezgrabnie biega, nie lubi huśtawek albo nie umie złapać piłki.
  • Przy zmianie pozycji w zabawie, wstawaniu z podłogi lub przekładaniu rąk przez rękawy potrzebuje dużej pomocy rodzica.
  • Ma wyraźnie obniżone lub wzmożone napięcie mięśniowe, chodzi na palcach albo bardzo mocno zaciska dłoń na kredce.
  • Ssie kciuk lub bluzkę, ślini się, krztusi przy jedzeniu, nie gryzie twardych pokarmów albo późno zaczęło mówić.
  • Ma mózgowe porażenie dziecięce, zespół Downa, jest w spektrum autyzmu lub ma opóźnienie rozwoju i otrzymało zalecenie terapii odruchów.
  • Lekarz, fizjoterapeuta, logopeda lub terapeuta SI zalecił ocenę odruchów pierwotnych albo pracę ustno-twarzową.

Dlaczego przetrwałe odruchy mają znaczenie? Co mówią badania

Fizjoterapeutki z Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu sprawdziły odruchy u 35 zdrowych przedszkolaków w wieku 4–6 lat. U większości z nich odruchy toniczne szyjne i błędnikowy utrzymywały się w śladowej postaci, a im silniejszy był odruch, tym słabszy wynik dziecko osiągało w teście sprawności ruchowej (Gieysztor i współautorki, 2018). Autorki uznały, że badanie odruchów pozwala wcześniej wychwycić dzieci, które potrzebują wsparcia ruchowego.

U dzieci z ADHD przetrwałe odruchy toniczne szyjne występują częściej niż u rówieśników i są powiązane z nasileniem objawów. Pokazały to badania zespołu z Pragi u 35 dziewczynek (Konicarova i współautorzy, 2013) oraz u 80 dzieci (Bob i współautorzy, 2021). Badania pokazują związek, a nie przyczynę. Odruchy nie wywołują ADHD, ale praca nad nimi może ułatwić dziecku siedzenie, pisanie i koordynację, czyli to, czego potrzebuje, aby korzystać z pozostałej pomocy.

W badaniu Mohameda i współautorów z 2023 roku 40 dzieci w wieku 3–6 lat z mózgowym porażeniem dziecięcym ćwiczyło trzy razy w tygodniu przez trzy miesiące programem MNRI® lub integracji sensorycznej, obie grupy razem z fizjoterapią. W obu grupach poprawiła się sprawność ruchowa i kontrola odruchów pierwotnych. Polskie badania nad MNRI® u dzieci z porażeniem mózgowym, zespołem Downa i w spektrum autyzmu zbiera strona instytutu.

Jak zaczynamy i jak wyglądają sesje integracji odruchów w Kaliszu?

Zaczynamy od oceny odruchów MNRI®: trzech spotkań za 550 zł, czyli wywiadu z rodzicem, badania dziecka oraz omówienia wyników i zaleceń. Pisemna ocena jest w cenie diagnozy.

Podczas sesji dziecko leży w wygodnym ubraniu. Terapeutka prowadzi jego ręce, nogi i głowę przez ruchy, które odtwarzają naturalny wzorzec odruchu, i łączy je z dotykiem oraz uciskiem. Część zadań dziecko wykonuje samo, w formie zabawy. Ból lub protest oznaczają przerwę i zmianę sposobu pracy.

  1. Diagnoza odruchów MNRI®: wywiad, badanie dziecka i omówienie

    Zaczynamy od trzech spotkań: wywiadu z rodzicem, obserwacji i badania dziecka oraz omówienia wyników i zaleceń. Terapeutka mówi, które odruchy wymagają pracy i jak łączą się z trudnościami, które widzisz w domu. Diagnoza nie zobowiązuje do terapii.

  2. Wybór celu ważnego dla dziecka

    Razem wybieracie czynność, którą chcecie ułatwić: spokojne siedzenie przy stole, samodzielne wstawanie z podłogi, jedzenie bez krztuszenia. To do niej będziemy wracać przy ocenie postępów.

  3. Sesje terapii: dotyk i ruch według programu MNRI®

    Sesja trwa 50 minut. Dziecko leży w ubraniu, a terapeutka wykonuje z nim ruchy odtwarzające naturalne wzorce odruchowe i stosuje techniki dotykowe. Część ćwiczeń dziecko wykonuje samo, część z pomocą. Przerwa jest zawsze możliwa.

  4. Wskazówki do domu i sprawdzanie zmian

    Jeśli warto coś powtarzać w domu, terapeutka pokazuje ćwiczenie i mówi, jak często je wykonywać. W ustalonych momentach rozmawiacie o tym, co zmieniło się w gabinecie i w codzienności, i dostosowujecie plan.

Porozmawiaj o pierwszym spotkaniu

Po czym poznać, że terapia działa?

Lis i lew wybierają codzienny cel przy kartach z miską, łyżką i butem

Cele, nad którymi pracujemy, to na przykład stabilniejsze siedzenie przy stole, łatwiejsza zmiana pozycji, płynniejsze łączenie ruchów, spokojniejsze jedzenie i mniejsze napięcie ciała. Odnosimy je do zabawy, ubierania, lekcji i posiłków, czyli do sytuacji, które naprawdę mają znaczenie dla dziecka i dla Ciebie.

Przykład celu: dziecko, które wstaje z podłogi tylko podpierając się o meble, ma wstawać przez klęk, bez podpory. Albo uczeń, który co chwilę zmienia pozycję przy biurku, ma wytrzymać całe zadanie domowe. Takie czynności zapisujemy na początku i porównujemy w trakcie terapii. Patrzymy też na rozwój, inne zajęcia i ułatwienia w domu.

Gdy wybrana czynność nadal sprawia trudność, zmieniamy plan albo proponujemy inną pomoc. Rodzic zawsze uczestniczy w tej decyzji.

Integracja odruchów ustno-twarzowych: jedzenie, mowa i mimika

Odruchy ustno-twarzowe to pierwsza „motoryka” noworodka: ssanie, szukanie piersi, połykanie, a później kąsanie i żucie. Według opisu programu MNRI® budują one bazę dla oddychania, jedzenia, artykulacji i wyrażania emocji twarzą. Gdy ten etap nie domknął się dobrze, dziecko może nadal ssać kciuk lub rękaw, ślinić się, unikać twardych pokarmów, mówić niewyraźnie albo mieć ubogą mimikę.

Terapeutka pracuje delikatnym dotykiem w obrębie twarzy, a za zgodą dziecka także wokół ust i w jamie ustnej. Zawsze najpierw wyjaśnia, co zrobi, i ustala sygnał przerwy. Angelika Jarych ukończyła szkolenie integracji odruchów ustno-twarzowych MNRI® poziom 1. Tę pracę warto łączyć z diagnozą logopedyczną przy trudnościach z mową, a przy kaszlu, krztuszeniu lub problemach z przybieraniem na wadze także z oceną lekarską. MNRI® wspiera te konsultacje, ale ich nie zastępuje.

Jak przygotować się do diagnozy i sesji?

Jeśli trudność dotyczy głównie dotyku, poznaj odrębną terapię neurotaktylną, która nie wymaga diagnozy. Przy szerszych trudnościach w odbiorze bodźców pomocna może być diagnoza integracji sensorycznej. Dzieciom, które wolą ruch i zabawę, proponujemy terapię MPI. Podczas zapisu pomożemy ustalić pierwszy krok.

  • Na diagnozę zabierz wcześniejsze opinie i zalecenia oraz kilka przykładów trudności i mocnych stron dziecka. Opisz także aktualne leczenie i inne zajęcia.
  • Na sesję wybierz wygodny strój, który nie krępuje ruchów. Powiedz wcześniej o bólu, urazach, problemach skórnych i dotyku, którego dziecko nie akceptuje.
  • Jeśli otrzymasz ćwiczenie domowe, poproś o pokaz i informację, jak często je wykonywać oraz kiedy przerwać. Więcej powtórzeń nie zawsze oznacza lepszy efekt.
  • Ustalcie, jak często mają odbywać się zajęcia i kiedy porozmawiacie o postępach. Weźcie pod uwagę inne terapie, szkołę i czas na odpoczynek.

Kto prowadzi integrację odruchów MNRI® w Kaliszu i jak się umówić?

Diagnozę i terapię prowadzi Angelika Jarych, pedagożka i terapeutka ręki, po szkoleniach MNRI®: integracja odruchów dynamicznych i posturalnych poziom 1 i 2, integracja odruchów ustno-twarzowych poziom 1 oraz NeuroTaktylna poziom 1. Przyjmujemy przy ul. Częstochowskiej 21 w Kaliszu. Dojazd samochodem z Ostrowa Wielkopolskiego i z Pleszewa zajmuje około pół godziny, a z Turku około 40 minut.

Zadzwoń pod 572 703 532, podaj wiek dziecka i opisz, co jest najtrudniejsze. Umówimy diagnozę odruchów, a po niej wspólnie zdecydujecie o terapii. Odrębna terapia neurotaktylna nie wymaga tej diagnozy.

Miejsce spotkań w Kaliszu

Poczekalnia w Centrum Terapii Równowaga Kalisz

Cena i zakres: Integracja odruchów MNRI®

UsługaCenaCzas
Integracja odruchów MNRI® w tym ustno-twarzowych 160 zł 50 min
Ocena poziomu integracji odruchów metodą MNRI®
  1. Wywiad z rodzicem 60–90 min
  2. Ocena poziomu integracji odruchów z obserwacją kliniczną dziecka 60 min
  3. Pisemna ocena i omówienie zaleceń z rodzicem 30 min
550 zł 3 spotkania

Zakres poszczególnych spotkań i ewentualnych dokumentów opisaliśmy powyżej oraz w odpowiedziach na pytania rodziców. Przed zapisem możesz zapytać o koszt pierwszego kroku i kolejnych spotkań.

Zapytaj o termin i zakres wizyty

Pytania rodziców o integrację odruchów MNRI®

Zadzwoń pod 572 703 532 i umów ocenę poziomu integracji odruchów MNRI®. To trzy spotkania: wywiad z rodzicem, badanie dziecka oraz omówienie wyników i zaleceń. Po diagnozie terapeutka proponuje plan sesji. Nie musisz samodzielnie wybierać odruchów do pracy ani znać ich nazw.

Diagnoza przed terapią kosztuje 550 zł za trzy spotkania: wywiad z rodzicem, badanie dziecka i omówienie wyników z zaleceniami. Pisemna ocena jest w cenie. Jedna sesja integracji odruchów, także ustno-twarzowych, kosztuje 160 zł i trwa 50 minut.

To odruchy z okolicy ust i twarzy: ssania, szukania, połykania, kąsania i żucia. U niemowlęcia pozwalają jeść, a później stają się bazą dla gryzienia, mowy i mimiki. Praca ustno-twarzowa MNRI® wspiera te podstawy, ale nie zastępuje diagnozy i terapii logopedycznej. Dobrze łączy się z terapią logopedyczną.

MNRI® nie leczy tych zaburzeń, ale w badaniach u dzieci z mózgowym porażeniem dziecięcym i w spektrum autyzmu po programach MNRI® opisano poprawę sprawności ruchowej, kontroli odruchów i funkcjonowania na co dzień. W gabinecie ustalamy konkretny cel, na przykład stabilniejsze siedzenie, i sprawdzamy, czy jest łatwiej. Pozostałą pomoc, na przykład psychologiczną lub lekarską, warto kontynuować.

MNRI® to praca dotykiem i ruchem w gabinecie, dostępna dla dzieci w każdym wieku. INPP to ocena i program codziennych ćwiczeń domowych dla dzieci po ukończeniu 6 lat, z kontrolami co kilka tygodni. MPI to integracja odruchów przez zabawę ruchową. Wszystkie trzy prowadzimy w Kaliszu i pomożemy wybrać właściwą drogę.

Nie zawsze. O ćwiczeniach domowych decyduje terapeutka. Jeśli je zaleci, pokaże wykonanie i powie, jak często powtarzać i kiedy przerwać. Nie odtwarzaj technik z filmów, zwłaszcza w obrębie jamy ustnej.

To dwa określenia tej samej potrzeby: pomóc dziecku, u którego odruchy niemowlęce utrzymują się za długo. W MNRI® mówimy o integracji, bo odruch nie znika, tylko zostaje włączony w dojrzały, kontrolowany ruch. Terapia odruchów pierwotnych, terapia odruchów i wygaszanie odruchów oznaczają więc w praktyce tę samą pracę. Różnią się metody: MNRI® działa dotykiem i ruchem w gabinecie, a INPP programem ćwiczeń wykonywanych w domu.

Przyjmujemy dzieci w każdym wieku, również poniżej 6. roku życia. Zakres diagnozy i sesji dobieramy do wieku i możliwości dziecka. Granica 6 lat dotyczy tylko oceny INPP.

Nie. Obie należą do metody MNRI®, ale neurotaktylna skupia się na dotyku i nie wymaga wcześniejszej oceny. Integracja odruchów pracuje nad konkretnymi wzorcami ruchowymi i zawsze poprzedza ją diagnoza obejmująca trzy spotkania. Jeśli nie wiesz, która usługa jest właściwa, opisz trudności przy zapisie.

Kontakt i dojazd w Kaliszu

Adres
Centrum Terapii i Wsparcia Rozwoju Równowaga, ul. Częstochowska 21, 62-800 Kalisz
Godziny otwarcia
Poniedziałek–piątek: 8:00–20:00Sobota: 9:00–20:00
Wejście
Wejście jest za czarnym ogrodzeniem, na parterze między klatkami nr 1 i 2. Kod do domofonu podajemy przy umawianiu wizyty.
Parking
Ul. Częstochowska nie należy do strefy płatnego parkowania. Bezpłatne miejsca parkingowe znajdują się przy ulicy oraz wzdłuż pobliskiego parku.
Dojazd
Centrum mieści się przy ul. Częstochowskiej 21, przy skrzyżowaniu z ul. Pułaskiego, w okolicy parku im. Ignacego Paderewskiego.

Mapa Google załaduje się po kliknięciu.

Źródła wiedzy dla rodzica